Kwaliteitsvertalingen door moedertaalsprekers

Over CAT-tools en automatische vertalingen

Over CAT-tools en automatische vertalingen

Af en toe krijgen we een potentiële klant aan de lijn die bij een eerste contact ietwat argwanend uit de hoek komt. Na wat doorvragen blijkt vaak dat de klant eerder slechte ervaringen had met een vertaalbureau en een ‘vertaling’ aangeleverd kreeg waarmee hij zich vervolgens zwaar belachelijk maakte.

“Om eerlijk te zijn, ik heb me erop laten leggen. Ik ben nu op zoek naar een betrouwbare vertaalpartner.”, zegt hij of zij dan nogal eens. Daarop volgt vaak “En via via kreeg ik jullie naam doorgespeeld…”. Een mooier compliment kan je je niet wensen!

“Hoe werken jullie?” is dan vaak de volgende vraag. Waarmee eigenlijk bedoeld wordt: “Maken jullie gebruik van automatische vertalingen?”

Wij maken nooit gebruik van automatische vertalingen“, luidt dan het antwoord.

In de vertaalsector zijn er immers twee strekkingen.

Er is de steeds groeiende groep vertaalbureaus die in de automatische vertalingen een kans ziet om de omzet te verhogen en om op vertaalkosten te besparen. En die deze kans gretig en zonder veel voorbehoud grijpt. Dit is de groep die met andere woorden nog maar zelden of enkel in de allerlaatste fase beroep doet op een menselijke vertaler of revisor, wegens te duur…

En dan is er de groep vertaalbureaus en vertalers die op zich niet gekant is tegen deze ontwikkeling, maar die wel enig voorbehoud heeft. Die er bewust voor opteert om elke tekst volledig handmatig te vertalen, al dan niet met behulp van vertaalsoftware. Die het belangrijk vindt om een mooi product af te leveren, er plezier in schept om goed lezende teksten te schrijven en daar ook trots op is. Vakmensen dus, die nog in de eerste plaats streven naar kwaliteit. Van de oude stempel als het ware, zij het meestal met behulp van de nodige digitale tools als woordenboeken en CAT software. Wij rekenen onszelf tot die laatste categorie. En ook het gros van onze klanten deelt die mening, anders zouden zij ons niet aanbevelen!

Die vertaalsoftware of CAT tools (Computer Aided Translation) mag je niet verwarren met automatische vertaalsoftware als Google Translate. Een CAT tool kan je beschouwen als een grote lege doos waar de vertaler elk zelf vertaald zinnetje insteekt. Geleidelijk aan vult de doos zich op en na enkele jaren kan de vertaler beroep doen op een vertaalgeheugen waar al heel wat teksten in steken. Er is dus niks automatisch aan, de vertaler doet al het vertaalwerk.

Zodra een eerder vertaald zinnetje opnieuw in een tekst voorkomt, zal de software dit zinnetje als suggestie geven. Soms kan dit zinnetje dan opnieuw gebruikt worden in die specifieke context, soms niet. De menselijke vertaler controleert, evalueert en past indien nodig aan op basis van de context en de achtergrondinformatie. Dit denkproces vergt een inschatting en inzicht dat niet haalbaar is voor de zogenaamde automatische vertaalsoftware. Bovendien werken CAT tools op zinsniveau, niet op woordniveau, wat ook een wereld van verschil geeft.

Een aantal CAT tools biedt bovendien de mogelijkheid om terminologielijsten aan te maken en bij te werken, en om eerder vertaalde teksten te gaan importeren, waardoor je gebruik kan maken van eerdere, handmatig (volledig door mensen) vertaalde teksten. Zo gaat er niks verloren!

CAT tools zijn voor veel vertalers dan ook een essentieel onderdeel geworden van een vertaalproces. Ze geven ons niet alleen de mogelijkheid om teksten met een hoog aantal herhalingen sneller en efficiënter (en dus goedkoper) te vertalen, maar ook om op te zoeken welke termen eerder gebruikt werden. Daardoor kunnen we consequent dezelfde terminologie en stijl hanteren, zonder vooraf een aantal eerdere vertalingen te moeten raadplegen. Dat bespaart dus tijd en verhoogt de kwaliteit van de geleverde vertalingen.

Vergelijk dus nooit appels en peren. Want zoals in elke sector heb je ook in de vertaalsector vakmensen en poenpakkers…

Heb je vragen of wens je meer informatie over CAT tools of over onze manier van werken? Aarzel niet en neem contact op met ons!